سایت اصلی| صفحه اصلی| ورود اعضا| ثبت نام| ارتباط با ما| درباره ما
  صفحه اصلی   ویژه
قرآن در اندیشه مطهر

یکی از غرایز متعالی هر انسان فطرت خداجوی اوست، سر و کار قرآن با این حس برتر است. قرآن توصیه می کند که آن را با آهنگ زیبا بخوانند. با این نوای آسمانی است که قرآن با فطرت الهی انسان سخن گفته و آن را تسخیر می کند.
استاد شهید مرتضی مطهری، یکی از شاگردان مکتب قرآن است که با طهارت روح وقوت ایمان و ذهنی به دور از کج سلیقگی و انحراف، با اعتدال فکری و سلامت نفسانی در محضر قرآن زانوی ادب زد و به فهم صحیح از وحی و قرآن پرداخت؛ چنان که خود و آثار گران قیمت خود را جاودانه کرد. او با نفی افراط و تفریط و نگاهی جامع و بدون هیچ پیش فرض علمی به استخراج دیدگاه های قرآن در مواجهه با مسائل و پیشامدهای روز می پرداخت و قرآن را مهم ترین منبع شناخت اسلامی می دانست.

شهید مطهری که خود تربیت یافته مکتب و زلال آیات قرآن بود، وظیفه اصلی قرآن را هدایت و تربیت انسان می دانست و معتقد بود »قرآن هدف خود را مشخص می کند: پاره کردن زنجیرهای جهل و گمراهی و ستم و تباهی اخلاقی و اجتماعی و در یک کلمه نابود کردن ظلمتها و هدایت به سمت عدالت و خیر و روشنایی و نور1."
استاد مطهری در لابه لای آثار خود برای درک بهتر و استفاده بیشتر از قرآن سفارشهایی می کرد که نمونه هایی از آن در ذیل اشاره می شود:
قرآن از کتاب هایی است که آمادگی اش برای حفظ شدن از هر کتاب دیگر بیشتر است. عجیب است! شعر را می شود، حفظ کرد و قرآن شعر هم نیست, نثر است. یک کتاب نثر در دنیا نمی توان پیدا کرد که بشود چهار صفحه اش را حفظ کرد و قرآن در اثر آن سلاست فوق العاده ای که در عبارات و کلماتش هست، (این خاصیت را دارد)


آشنایی با زبان قرآن

آن شهید والامقام در این باره می نویسد: «گروهی می پندارند منظور از تلاوت قرآن, تنها خواندن قرآن به قصد ثواب بردن است، بدون آنکه چیزی از معانی آن درک گردد. اینها دائما قرآن را دوره می کنند، اما اگر یک بار از ایشان سؤال شود که ایا معنی آنچه را می خوانید می دانید, از پاسخگویی عاجز می مانند. خواندن قرآن از این جهت که مقدمه ای است برای درک معانی قرآن, لازم و خوب است و نه صرفاً به قصد کسب ثواب.
درک معانی قرآن نیز ویژگی هایی دارد که باید به آن توجه داشت در یادگیری بسیاری از کتاب ها, آنچه که برای خواننده حاصل می شود، یک سلسله اندیشه های تازه است که قبلاً در ذهن او وجود نداشت. در اینجا تنها عقل و قوه تفکر خواننده است که به فعالیت مشغول می شود . در مورد قرآن، بدون شک باید آن را به قصد آموختن و تعلیم یافتن مورد مطالعه قرار داد. قرآن خود در این زمینه تصریح می کند: «کِتَابٌ أَنْزَلْنَاهُ إِلَیکَ مُبَارَکٌ لِیدَّبَّرُوا ایاتِهِ وَلِیتَذَکَّرَ أُولُوا الْأَلْبَابِ ص/29»2.
اهمیت حفظ کردن آیات قرآن

شهید مطهری در این باره می گوید:
"قرآن از کتاب هایی است که آمادگی اش برای حفظ شدن از هر کتاب دیگر بیشتر است. عجیب است! شعر را می شود، حفظ کرد و قرآن شعر هم نیست, نثر است. یک کتاب نثر در دنیا نمی توان پیدا کرد که بشود چهار صفحه اش را حفظ کرد و قرآن در اثر آن سلاست فوق العاده ای که در عبارات و کلماتش هست، (این خاصیت را دارد) ...؛ برای اینکه کلمات آن سلیس است؛ یعنی هر کلمه ای نسبتاً در جای خودش قرار گرفته است. بعد که انسان حفظ کرد، دیر فراموش می کند؛ چون به معنی واقعی سلاست دارد ... و لهذا حفظ کردن قرآن مثل تلاوت کردن آن، امر بسیار مطلوبی است و مخصوصاً بعد از آنکه انسان حفظ کرد، نباید بگذارد فراموش بشود. شاید گناه هم داشته باشد که انسان قرآن را حفظ کند و بعد آن قدر نخواند تا فراموش بشود. افرادی که حافظه شان ضعیف است، لااقل اگر یک سوره دو سوره پنج سوره حفظ می کنند، نگذارند که همان سوره ها فراموش بشود؛ چون بعضی حرام و گناه می دانند که انسان قرآن را حفظ کند و بعد بگذارد فراموش بشود.3"
تفاوت حافظ شیرازی با شعرای دیگر

"حافظ یک مرد عالم است, یعنی اول یک عالم است, دوم یک شاعر، و از این جهت با سعدی یا فردوسی فرق می کند. اینها شاعر هستند, کارشان شاعری بوده. حافظ کارش شاعری نبوده, یک مرد عالم و مدرس و محقق بوده است. بعد از مرگش, رفیقش که دیوانش را جمع کرده, اهم آن کتاب هایی را که او تدریس می کرده، ذکر نموده است. مفسر و حافظ قرآن بوده, تفسیر قرآن می گفته, کارش این بوده. خودش هم در یک جا می گوید:
ز حافظان جهان کس چو بنده جمع نکرد لـطـائـف حـکـمی بـا نکـات قـرآنی
در جای دیگر می گوید:
ندیدم خوش تر از شعر تو حافظ به قرآنی که انـدر سینـه داری
و نیز در جای دیگر می گوید:
عشقت رسد به فریاد گر خود به سان حافظ قــرآن ز بــ ر بخــوانی با چــارده روایـت
یعنی نه فقط قرآن را بلد بوده و از حفظ بوده, بلکه آن را با قرائت های هفت گانه می خوانده و از حفظ بوده است که این آیه را عاصم این جور قرائت کرده, کسائی این طور قرائت کرده و

 

 

کليه حقوق این سایت برای مرکز مطالعاتی فارا محفوظ می باشد© 1388